Вақт гумбазлари остида: Бухорода беш асрдан бери яшаб келаётган ҳаммом

© Sputnik / Бахром Хатамов
Oбуна бўлиш
Эксклюзив
Бухородаги XVI асрга оид Бозори Корд ҳаммоми беш асрдан бери шарқона анъаналарни сақлаб, сайёҳларни ўзига жалб қилиб келмоқда.
Бухоронинг қадимий қисмидаги тор кўчалар, савдо гумбазлари ва эски бозорлар орасида шаҳарнинг энг қизиқ меъморий ёдгорликларидан бири — Бозори Корд ҳаммоми жойлашган.
Ташқаридан у оддий кўринади: қадимий ғишт деворлар, паст эшиклар ва эски маҳалла устида кўтарилиб турган яримшарсимон гумбазлар. Аммо ёғоч эшиклар ортида инсонни бир неча аср орқага қайтарувчи муҳит яширинган.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Ҳаммом XVI асрда, Бухоро Буюк ипак йўлининг йирик шаҳарларидан бири сифатида гуллаб-яшнаган даврда қурилган. Иншоотнинг катта қисми ер сатҳидан пастда барпо этилган. Бу қишда иссиқликни, ёзда эса салқинликни сақлаш имконини берган. Шу боис ташқаридан асосан кичик ёруғлик тешиклари бор гумбазлар кўзга ташланади.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Ҳаммом ичида қадимий ғишт гумбазлар, мармар супалар ва аркали йўлаклар билан туташган хоналар сақланиб қолган. Гумбазлардаги айлана шаклидаги ёруғлик тешикларидан тушган нур деворларга юмшоқ тарқалиб, деярли сирли муҳит ҳосил қилади.
“Ҳаммом — қадимий жамоат мажмуаси. Бу ерда ҳаммомчилик ҳунари анъаналари сақлаб қолинган. Усталар бу касбни ўз аждодларидан ўрганган”, — дейди Спутник Ўзбекистон мухбирига ҳаммом маъмури Бобур Сатторов.
Унинг айтишича, бухороча ҳаммом анъаналари асрлар давомида шаклланган ва устоз-шогирд йўли орқали бугунгача етиб келган.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Тарихан ҳаммомлар Бухоро ҳаётида алоҳида ўрин тутган. Улар нафақат ювиниш жойи, балки савдогарлар, сайёҳлар ва ҳунармандлар учрашадиган муҳим жамоат маскани ҳам бўлган. “Бозори Корд” номи ҳам бир вақтлар шу ҳудуд яқинида жойлашган пичоқ бозори билан боғлиқ.
Бугун Бухорода бир неча тарихий ҳаммомларгина сақланиб қолган. Бозори Корд улар орасида энг машҳурларидан бири ҳисобланади. Асрлар ўтганига қарамай, ҳаммом ҳали ҳам ўзининг дастлабки вазифасини бажариб келмоқда.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Бу ерда меҳмонларга анъанавий муолажалар таклиф этилади: буғхонада қиздириш, махсус ипак қопчалар билан тери тозалаш, совунли массаж, пилинг, табиий аралашмалар билан ишқалаш ва салқин хоналарда дам олиш.
“Барча муолажалар инсон организмини тиклашга қаратилган. Меҳмонларга пилинг, совунли ва мануал массаж қилинади. Ҳаммомдан кейин эса совиш ва гиёҳли чой ичиш учун вақт берилади”, — дейди Бобур Сатторов.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Тўлиқ ҳаммом маросими икки соатдан ортиқ давом этади. Бу вақтда меҳмон иссиқ хоналардан салқинроқ дам олиш жойларига ўтиб боради. Ана шу кетма-кетлик асрлар давомида шарқона ҳаммом маданиятининг муҳим қисми бўлиб келган.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Бугун Бозори Корд ҳаммоми нафақат дам олиш маскани, балки Бухоронинг машҳур сайёҳлик нуқталаридан бирига айланган. Ичкарида ҳаммом тарихи акс этган фотосуратлар, қадимий буюмлар ва шарқона интерьер намуналарини кўриш мумкин.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Фотосуратчилар учун ҳам бу жой алоҳида аҳамиятга эга. Гумбазлар орқали тушадиган нур, қадимий ғиштлар фактураси, нам ҳаво ва аркалар геометрияси ноёб визуал муҳит яратади. Бу ерда замонавийлик деярли сезилмайди.

Бухородаги XVI асрга оид қадимий Бозори Корд ҳаммоми
© Sputnik / Бахром Хатамов
Бозори Корд ҳаммоми Марказий Осиёда ўрта асрлар шарқона ҳаммом анъаналари музей экспонати сифатида эмас, балки қадимий шаҳар ҳаётининг тирик қисми сифатида сақланиб қолган кам сонли масканлардан бири бўлиб қолмоқда.