Тошкент гумбазлари остида: шаҳар тарихини акс эттирган масжидлар
© Sputnik / Бахром Хатамов
Oбуна бўлиш
Эксклюзив
Кичик маҳалла масжидларидан маҳобатли мажмуаларгача — Тошкент масжидлари шаҳар тарихининг турли саҳифаларини очади. Фотолавҳамизда меъморчилик, анъаналар ва кундалик ҳаёт туташган ўнта маскан билан танишасиз.
ТОШКЕНТ, 28 окт — Sputnik, Баҳром Ҳатамов. Тошкентни миноралар шарпаси, гумбазлар нақши ва ўймакор эшиклари орқали ҳам кашф этиш мумкин. Айрим масжидлар қадимий маҳаллалар хотирасини сақласа, бошқалари миллий меъморчилик анъаналарининг замонавий бинолардаги давомини намоён этади. Уларнинг қиёфасини маҳобатли шакллар билан бирга ғишт терими, безаклар ва равоқлар остига тушган ёруғлик ҳам белгилайди.
"Бу меъморчиликнинг гўзаллиги фақат гумбаз ва минораларда намоён бўлмайди. У ҳажмлар мутаносиблиги, равоқлар ритми, нақшлар ва ҳар бир бинога ўзига хос қиёфа бағишлайдиган усталар меҳнатида ҳам мужассам", — дейди Тошкент архитектура-қурилиш университети профессори Марина Бородина.
Ҳазрати Имом: Эски шаҳар билан танишув
2007 йилда қурилган Ҳазрати Имом жоме масжиди аллома Қаффол Шоший номи билан боғлиқ тарихий мажмуанинг бир қисмига айланган. Икки гумбаз, баланд миноралар ва кенг фасад кечки қуёшнинг илиқ нурларида айниқса жозибали кўринади.
Ҳазрати Имом жоме масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Хўжа Аҳрор Валий: Чорсу узра
Чорсу бозори ва Кўкалдош мадрасаси яқинида Хўжа Аҳрор Валий масжиди жойлашган. Унинг тарихи Эски шаҳарнинг кўп асрлик ҳаёти билан боғлиқ, бироқ ҳозирги бино кейинги қайта қуришлар натижасида шаклланган. Гавжум кўчалар узра кўриниб турган уч гумбаз шаҳар манзарасини одамларнинг кундалик ҳаёти билан боғлайди.
Хўжа Аҳрор Валий масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Уккоша: маҳалла муҳити
Уккоша масжиди Тошкентнинг маҳалла ҳаёти билан чамбарчас боғлиқ, сокинроқ қиёфасини кўрсатади. Айвон, кичик ҳовли ва ёнма-ён бинолар бу ерда обод, одамларга яқин муҳит яратади. Масжид улканлиги билан эмас, инсонга мос кўлами билан эътиборни тортади.
Мўйи муборак Уккоша жоме масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Охун Гузар: ғиштдаги нафосат
Тарихий Охун Гузар масжиди қиёфасида ғиштнинг илиқ ранги, чўзиқ фасад ва нозик минора асосий ўрин тутади. Деразаларнинг бир маромда жойлашуви ва безакли йўллар яхлит композиция ҳосил қилади. Сурат оддий сайр пайтида кўздан қочиши мумкин бўлган деталлар гўзаллигини очиб беради.
Охун Гузар масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Орифжонбой: ўзига хос қиёфа
1915 йилга оид Орифжонбой масжиди шаҳар меъморчилигининг яна бир саҳифасини намоён этади. Уни тўрт қиррали минораси ҳамда гумбазлар билан уйғунлашган ғайриоддий фасад деталларидан таниб олиш мумкин. Tashkent City ҳудудидаги бу қадимий бино пойтахтнинг ушбу қисми ўтмишини эслатади.
Орифжонбой масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
"Рассом учун шаҳарнинг қадри унинг ранг-баранг қиёфасидадир. Кичик маҳалла масжиди ҳам йирик мажмуа каби эътиборга лойиқ: унинг мутаносиблиги ва деталларида ҳам шу жойнинг хотираси сақланади", — дея таъкидлайди Марина Бородина.
Сузук ота: меъморчилик ва ҳунармандчилик
Сузук ота мажмуасида усталар маҳорати мавзуси давом этади. Мажмуани янгилаш жараёнида ҳунармандлар учун уйлар ва устахоналар ҳам барпо этилган. Масжид, мақбара ва обод ҳудуд меъморий мерос билан қўл меҳнати анъаналари ёнма-ён яшайдиган муҳитни ташкил қилади.
Сузук ота масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Кўкча: тарихий даҳанинг таниш манзараси
Кўкча номи билан танилган Шайх Зайниддин масжиди шу номдаги тарихий ҳудуд билан боғлиқ. Суратда баланд минора ва гумбазлар йўл ҳамда шаҳар ҳаракати билан бирга акс этган. Бу ракурс масжидни Тошкентнинг кундалик ҳаётига уйғун ҳолда кўрсатади.
Кўкча масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Ислом ота: таниш маскандаги янги бино
Яшнобод туманида аввал Жўрабек номи билан танилган Ислом ота масжиди жойлашган. 2015 йилги ёнғиндан сўнг у янгидан қурилиб, 2016 йил октябрда очилган. Катта мовий гумбаз, нақшинкор пештоқ ва минора замонавий бинонинг ифодали қиёфасини яратади.
Ислом ота масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Исломобод: тўрт минорали масжид
Исломобод масжиди гумбазлар композициясини ўраб турган тўрт минораси билан ажралиб туради. Бу меъморий ечим мажмуага ўзига хос қиёфа бағишлайди. Умумий кўринишда оч рангли фасадлар, рангдор гумбазлар ва осмонга бўй чўзган миноралар уйғунлиги яққол намоён бўлади.
Исломобод масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Минор: пойтахт манзарасидаги масжид
Фотолавҳани Анҳор бўйидаги оқ мармарли Минор масжиди якунлайди. 2014 йилда очилган масжид баландликдан олинган суратда яшиллик ва замонавий бинолар қуршовида кўринади. Намозхонлар акс этган кадр эса унинг одамлар ҳаётидаги ўрнини очиб беради. Икки ракурс биргаликда пойтахтнинг меъморий қиёфаси ва кундалик ҳаётини туташтиради.
Минор масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
Яқиндан эса масжид атрофидаги ҳаёт кўзга ташланади: унинг ёнида намозхонлар жам бўлади. Минор меъморий диққатга сазовор маскан бўлиш билан бирга, жамоат бўлиб намоз ўқиладиган жой сифатида ҳам намоён бўлади.
Минор масжиди
© Sputnik / Бахром Хатамов
