https://sputniknews.uz/20260215/afghanistan-ussr-qoshinlar-chiqish-55712946.html
15 февраль 1989: Афғонистондан СССР қўшинлари чиқиши, 15 минг йўқотиш ва сиёсий ўйинлар
15 февраль 1989: Афғонистондан СССР қўшинлари чиқиши, 15 минг йўқотиш ва сиёсий ўйинлар
Sputnik Ўзбекистон
1989 йил 15 февралда совет қўшинлари Афғонистонни тарк этди. Қўшинларни олиб чиқиш 1988 йилги Женева келишувлари асосида амалга оширилди. Афғон урушида СССР 15 051 нафар ҳарбийни йўқотган.
2026-02-15T10:47+0500
2026-02-15T10:47+0500
2026-02-15T10:49+0500
дунёда
тарих
уруш
ақш
покистон
https://cdn1.img.sputniknews.uz/img/07e7/02/0f/32265320_0:0:3063:1723_1920x0_80_0_0_b5d91b09d96965c412977e994acfea57.jpg
ТОШКЕНТ, 15 фев — Sputnik. 1989 йил 15 февралда совет қўшинларининг сўнгги колоннаси “Дўстлик” кўприги орқали Афғонистон билан чегарани кесиб ўтди. Шу тариқа 1979 йил декабрь ойидан буён мамлакатда бўлган чекланган совет контингенти Афғонистонни тарк этди.У 1989 йил 15 февралда Афғонистондан совет қўшинларининг сўнгги колоннасини якунлаб, “Дўстлик” кўприги орқали чегарани кесиб ўтган эди.Қўшинлар 1988 йилги Женева келишувлари асосида Афғонистонни тарк этди. Расмий равишда бу Афғонистон ҳукумати Муҳаммад Нажибулло ва Вашингтондан назорат қилинадиган Покистон ўртасидаги шартнома эди.Нажибулло совет контингентини қолишга кўндиришга уринди. СССР ташқи ишлар вазири Эдуард Шеварднадзе уни қўллаб-қувватлади. Шу билан бирга, мужоҳидлар аввалгидек ҳужумларни давом эттирди, америкаликлар эса уларга қурол етказиб беришда давом этди.Америка разведкасининг Афғонистондаги “Циклон” махфий операцияси совет аскарлари мамлакатга киритилишидан олдин бошланган ва улар чиқиб кетгандан кейин ҳам давом этган.АҚШ мужоҳидларга энг янги қуроллар, жумладан “Stinger” зенит-ракета комплекслари ва ўқ-дорилар етказиб берди. Мухолифат билан америкалик инструкторлар ишлади. Шу билан бирга, Вашингтон оммавий равишда ўз иштирокини рад этди.Кейинчалик АҚШ президентининг миллий хавфсизлик бўйича собиқ маслаҳатчиси Збигнев Бжезинский Афғонистонда амалга оширилган махфий операциянинг мақсади ва натижаларига изоҳ бериб, уни Совет Иттифоқига қарши стратегик қадам сифатида баҳолаган.Бу фикрни МРБнинг собиқ директори Роберт Гейтс ҳам ўз хотираларида тасдиқлаган.Қўшинларни олиб чиқиш икки босқичда амалга оширилди:— 1988 йил майдан августгача СССР 12 вилоятдан 50 мингдан ортиқ ҳарбийни олиб чиқди;— 1988 йил декабридан 40-армия қисмларининг якуний олиб чиқилиши бошланди.“Дўстлик” кўприги орқали Афғонистонни охирги бўлиб унинг қўмондони генерал-лейтенант Борис Громов ўғли билан тарк этди. Уларни кўплаб совет ва чет эл журналистлари кутиб олди.Совет қўшинлари олиб чиқиб кетилгандан сўнг Афғонистон ичидаги кучлар ўртасидаги кураш давом этди. Нажибулло ҳукумати узоқ яшамади ва 1992 йилда ҳокимият тепасига мужоҳидлар келди.Афғон можароси йилларида СССРнинг расмий йўқотишлари 15 051 кишини ташкил этган.
https://sputniknews.uz/20260111/venesuela-voqealaridan-song-afgoniston-oz-armiyasini-kuchaytirishga-qaror-qildi-54738827.html
покистон
Sputnik Ўзбекистон
info@sputniknews-uz.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
Sputnik Ўзбекистон
info@sputniknews-uz.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Янгиликлар
uz_UZ
Sputnik Ўзбекистон
info@sputniknews-uz.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
Sputnik Ўзбекистон
info@sputniknews-uz.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
ссср, афғонистон, 15 февраль 1989, дўстлик кўприги, борис громов, муҳаммад нажибулло, женева келишувлари 1988, збигнев бжезинский, роберт гейтс, циклон операцияси, stinger, мужоҳидлар, 40-армия, совет қўшинлари, афғон уруши
ссср, афғонистон, 15 февраль 1989, дўстлик кўприги, борис громов, муҳаммад нажибулло, женева келишувлари 1988, збигнев бжезинский, роберт гейтс, циклон операцияси, stinger, мужоҳидлар, 40-армия, совет қўшинлари, афғон уруши
15 февраль 1989: Афғонистондан СССР қўшинлари чиқиши, 15 минг йўқотиш ва сиёсий ўйинлар
10:47 15.02.2026 (янгиланди: 10:49 15.02.2026) 1989 йил 15 февралда “Дўстлик” кўприги орқали совет қўшинларининг сўнгги колоннаси Афғонистонни тарк этди. Шу тариқа тўққиз йиллик ҳарбий иштирок расман якунланди.
ТОШКЕНТ, 15 фев — Sputnik. 1989 йил 15 февралда совет қўшинларининг сўнгги колоннаси “Дўстлик” кўприги орқали Афғонистон билан чегарани кесиб ўтди. Шу тариқа 1979 йил декабрь ойидан буён мамлакатда бўлган чекланган совет контингенти Афғонистонни
тарк этди.
“Ортимда бирорта ҳам совет аскари, офицери, прапоршчиги йўқ. Тўққиз йиллик туриш шу билан тугади... Шу тўққиз йилни ўтказган аскарларимизга ҳайкал қўйиш керак”, — бу сўзларни генерал-лейтенант Борис Громов айтган.
У 1989 йил 15 февралда Афғонистондан совет қўшинларининг сўнгги колоннасини якунлаб, “Дўстлик” кўприги орқали чегарани кесиб ўтган эди.
Қўшинлар 1988 йилги Женева келишувлари асосида Афғонистонни тарк этди. Расмий равишда бу Афғонистон ҳукумати Муҳаммад Нажибулло ва Вашингтондан назорат қилинадиган Покистон ўртасидаги шартнома эди.
Нажибулло совет контингентини қолишга кўндиришга уринди. СССР ташқи ишлар вазири Эдуард Шеварднадзе уни қўллаб-қувватлади. Шу билан бирга, мужоҳидлар аввалгидек ҳужумларни давом эттирди, америкаликлар эса уларга қурол етказиб беришда давом этди.
Америка разведкасининг Афғонистондаги “Циклон” махфий операцияси совет аскарлари мамлакатга киритилишидан олдин бошланган ва улар чиқиб кетгандан кейин ҳам давом этган.
АҚШ мужоҳидларга энг янги қуроллар, жумладан “Stinger” зенит-ракета комплекслари ва ўқ-дорилар етказиб берди. Мухолифат билан америкалик инструкторлар ишлади. Шу билан бирга, Вашингтон оммавий равишда ўз иштирокини рад этди.
Кейинчалик АҚШ президентининг миллий хавфсизлик бўйича собиқ маслаҳатчиси Збигнев Бжезинский Афғонистонда амалга оширилган махфий операциянинг мақсади ва натижаларига изоҳ бериб, уни Совет Иттифоқига қарши стратегик қадам сифатида баҳолаган.
“Махфий операция ажойиб ғоя эди. Унинг натижаси Совет Иттифоқини афғон тузоғига илинтириш бўлди”- деган Бжезинский.
Бу фикрни МРБнинг собиқ директори Роберт Гейтс ҳам ўз хотираларида тасдиқлаган.
Қўшинларни олиб чиқиш икки босқичда амалга оширилди:
— 1988 йил майдан августгача СССР 12 вилоятдан 50 мингдан ортиқ ҳарбийни олиб чиқди;
— 1988 йил декабридан 40-армия қисмларининг якуний олиб чиқилиши бошланди.
“Дўстлик” кўприги орқали Афғонистонни охирги бўлиб унинг қўмондони генерал-лейтенант Борис Громов ўғли билан тарк этди. Уларни кўплаб совет ва чет эл журналистлари кутиб олди.
Совет қўшинлари олиб чиқиб кетилгандан сўнг Афғонистон ичидаги кучлар ўртасидаги кураш давом этди. Нажибулло ҳукумати узоқ яшамади ва 1992 йилда ҳокимият тепасига мужоҳидлар келди.
Афғон можароси йилларида СССРнинг расмий йўқотишлари 15 051 кишини ташкил этган.
